Etkin Madde Sorgulama Motoru#
Etkin Madde Sorgulama Motoru, basitten karmaşığa pek çok sorgulamayı yapabilmenizi sağlar. Hazırladığınız sorgulama şartlarını kaydedebilir ve yükleyip yeniden çalıştırabilirsiniz. Bu motor aracılığıyla etkin maddeleri endikasyonlarına, kontrendikasyonlarına, yan etkilerine, farmakolojik grubuna ve gebelik kategorisine göre sorgulayabilirsiniz.
Örnek sorgulamalar#
Etkin Madde Sorgulama Motoruyla neler yapabileceğinizi aşağıdaki örneklerle açıklamaya çalışacağız.
- Seçtiğiniz endikasyonda kullanılan etkin maddeleri listeleyebilirsiniz.
- Seçtiğiniz birden fazla endikasyonda kullanılan etkin maddeleri listeleyebilirsiniz.
- Seçtiğiniz bir endikasyonda kullanıldığı hâlde diğer bir endikasyonda kullanılmayan etkin maddeleri listeleyebilirsiniz.
- 1, 2, 3 numaralı maddeleri kontrendikasyonlar ve yan etkiler için uygulayabilirsiniz.
- Belirli bir farmakolojik gruba giren etkin maddeleri sorgulayabilirsiniz.
- Etkin maddeleri belirli bir gebelik kategorisine göre listeleyebilirsiniz.
Yukarıdaki örnekler sorgulama yapabileceğiniz alanlar bazında hazırlanmıştır. Verilen altı maddeyi genelleştirerek daha özel sorgulamalar yapmak da mümkündür. Örneğin A endikasyonuna karşı kullanılan; B'ye karşı kontrendike olan; C yan etkilerine neden olan ve X gebelik kategorisine sahip etkin maddelerin listesini oluşturmanız mümkündür. Burada A, baş ağrısı; B, anemi; C, bulantı/kusma olabilir. Sıralanan bu şartları VE/VEYA olarak ilişkilendirebilir, istediğiniz şartları olumsuz yapabilirsiniz.
Örneğin baş ağrısına karşı kullanılan; yan etkisi bulantı/kusma olan ve gebelik kategorisi Herhangi biri olan etkin maddelerin listesini oluşturabilirsiniz.
Düğmeler#
Bu ekranda bulunan düğmelerin işlevleri aşağıda açıklanmıştır:
Yeni- Tanımladığınız tüm koşulları siler.
Kaydet- Belirlediğiniz koşulları tanımlayacağınız dosyaya kaydeder.
Yükle- Daha önceden kaydettiğiniz arama koşullarını seçeceğiniz dosyadan yükler.
Sorgula- Tanımladığınız şartlara uygun listeyi hazırlamak için sorgulamayı başlatır.
Sorgulama sonucunda hazırlanan liste ekranın sağ tarafına konumlandırılır. Bu liste üzerinde istediğiniz etkin maddenin üzerine tıklayarak maddenin detaylı açıklamalarına ulaşabilirsiniz.
Sorgulama şartlarını düzenleme#
Sorgulama şartlarına ilave yapmak için seçtiğiniz şarta çift tıklamanız veya şartı seçtikten sonra Ekle düğmesini çalıştırmanız yeterlidir.
Listede görüntülenen şartın üzerine tıklayarak olumlu/olumsuz seçimlerini yapabilirsiniz. Grupların ve grup elemanlarının solunda bulunan
düğmesi grubun ya da maddenin silinmesini sağlar. Seçtiğiniz koşulların yanlarında bulunan
alanları parantezleme yapmanızı sağlar. Aynı grup için birden fazla eleman seçerseniz bu elemanları VE/VEYA ile ilişkilendirebilirsiniz.
Etkin Madde Karşılaştırma Motoru#
Etkin Madde Karşılaştırma Motoru, birden fazla etkin maddenin endikasyon, kontrendikasyon, yan etki, farmakolojik grup ve gebelik kategorileri açısından karşılaştırılmasını sağlar.
Yapılması gereken tek şey, etkin madde listesinden seçilen maddeleri listeye ekledikten sonra, bu etkin maddelerin hangi özelliklerine göre karşılaştırılacağına karar verip karşılaştırma kriterlerini tanımlamaktır. Bu işlemlerden sonra Sorgula düğmesi çalıştırılarak etkin madde karşılaştırma sonuçları elde edilir.
Etkin Madde Etkileşmeleri Motoru#
Bu modül:
- Seçilen etkin maddeler arasındaki etkileşmeleri;
- Besin-ilaç etkileşmelerini;
- Etkin maddelerin kullanılması durumunda karaciğer ve böbrek yetmezliği, gebelik, emzirme ve diyaliz durumlarında dikkat edilmesi gereken durumları raporlar.
Bu işlemleri yapabilmek için öncelikle kontrol edeceğiniz etkin maddeleri seçmelisiniz. Arama bölümünü kullanarak etkin maddelere ulaşabilirsiniz. Bir etkin maddeyi listeye eklemek için Ekle düğmesini kullanabilir veya liste üzerinde farenize çift tıklayabilirsiniz.
Daha önce seçtiğiniz bir etkin maddeyi silmek isterseniz, etkin maddenin solunda bulunan
düğmesini kullanabilirsiniz.
Pencerenin sol alt bölümünde bulunan özel seçenekleri de işaretledikten sonra Rapor düğmesini kullanarak etkin madde etkileşmelerini analiz edebilirsiniz.
Rapor Özeti#
Rapor Özeti Bölümü, tanımladığınız etkin maddeler arasında bir etkileşme olup olmadığını kontrol ederek raporlar. Aralarında etkileşme belirlenen etkin maddeler ayrı ayrı belirtilerek bu etkileşmeler hakkında açıklayıcı bilgi sunulur.
Etkileşmeler#
Raporu detaylı olarak incelemek isterseniz Etkileşmeler bölümünü inceleyebilirsiniz. Bu bölüm etkileşmelerin türünü ve açıklamasını tanımlar.
Tanımlanan etkileşmelerin önem dereceleri anlaşılabilirliği artırmak için farklı renk sembolleri ile görsel olarak desteklenir.
Besin-İlaç Etkileşmeleri#
Besin-İlaç Etkileşmeleri Bölümü, alkol, greyfurt suyu ve kafein gibi gündelik yaşamda görece olarak yüksek miktarlarda tüketilen ve ilaçlarla etkileşme potansiyeli taşıyan maddelerin girilen etkin maddelerle olan etkileşmelerini raporlar.
Özel seçenekler#
- Böbrek yetmezliği
- Girilen etkin maddelerin böbrek yetmezliği durumundan etkilenmesine ilişkin bilgi sağlar.
- Karaciğer yetmezliği
- Girilen etkin maddelerin karaciğer yetmezliği durumundan etkilenmesine ilişkin bilgi sağlar.
- Gebelik
- Girilen etkin maddeleri FDA Gebelikte İlaç Kullanımı Risk Sınıflaması'na göre değerlendirir ve raporlar.
- Emzirme
- Girilen etkin maddelerin emzirme durumunda nasıl kullanılmaları gerektiğine ilişkin bilgi verir.
- Diyaliz
- Girilen etkin maddelerin diyaliz uygulanan hastalarda bu uygulamadan nasıl etkilendiklerine ilişkin bilgi verir.
SorumlulukEtkileşmeler ve bu modülde sunulan tüm diğer bilgilerin yayınlandığı tarih itibariyle tam, doğru ve güncel olması yönünde tüm çabalar gösterilmiş olmasına rağmen, sağlık profesyonelleri hasta tedavisi için karar vermeden önce, varolan diğer ilaç bilgi kaynaklarına başvurmalıdır. Sunulan bilgiler öneri niteliğinde olup sadece bilgi sağlama amacına yöneliktir. Hasta tedavi stratejisinin belirlenmesinde hekimin uzmanlık, klinik bilgi ve deneyimi esas olduğundan sunulan bilgiler klinik tedavi stratejisinin belirlenmesine esas oluşturamaz. Bu reçete analiz modülünün sağladığı bilgilerden kaynaklanabilecek hatalardan GEMAŞ A.Ş. ve RxMediaPharma® İnteraktif İlaç Bilgi Kaynağı Yazar ve Editörleri hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.
Son güncelleme: 4 Ekim 2026